สะเก็ดเงินทายา 2 เดือนยังคันแสบ ฉายแสง UVB จะหายเร็วกว่าไหม? ใครเหมาะกับ Phototherapy

คำตอบสั้น

สะเก็ดเงินที่ทายาหรือกินยาแล้วยังคันแสบ ไม่ได้แปลว่าฉายแสงจะเร็วกว่าทุกคน narrowband UVB เป็นทางเลือกเมื่อยาทาคุมไม่พอ และไม่ได้ทำให้โรคจบ ต้องถามข้อ และห้ามใช้เตียงอาบแดดแทน

สองเดือนที่ยังคัน ไม่ได้จัดอันดับว่าแสงเร็วกว่ายาทา

รูปอย่างเดียวไม่บอกว่าโรคอยู่ระดับใด และไม่บอกว่าแสงจะเร็วกว่ายาที่ใช้อยู่ หน้าการรักษาของ AAD อัปเดต 22 พฤษภาคม 2026 บอกว่าไม่มีวิธีที่ดีที่สุดวิธีเดียว และไม่มีวิธีที่ได้ผลในทุกคน เป้าหมายคือลดอาการคัน เอาขุยออกให้ผิวใสขึ้น ดูแลเล็บถ้ามี และลดปวดข้อถ้ามีโรคข้อร่วม

ยาทาเป็นสิ่งที่คนส่วนใหญ่ใช้ ถ้าโรคไม่มาก ยาทามักพอ แต่ในคนที่ผื่นกว้าง ยาทาอาจเป็นส่วนหนึ่งของแผนร่วมกับแสงหรือยาที่ออกฤทธิ์ทั้งตัว เช่น methotrexate หรือ biologic หน้า ผื่นปวดแสบเป็นงูสวัดหรือสะเก็ดเงิน เป็นคนละคำถามเรื่องชื่อผื่น

NICE ข้อ 1.3.1.6 ให้ผู้ใหญ่นัดทบทวน 4 สัปดาห์หลังเริ่มยาทาตัวใหม่ ถ้าดีขึ้นน้อยหรือไม่ดีขึ้น ให้คุยทางเลือกถัดไป สองเดือนที่ยังคันแสบจึงเป็นเหตุให้ทบทวนความรุนแรง การใช้ยา และขั้นถัดไป ไม่ใช่หลักฐานว่าแสงเร็วกว่ายาทาในทุกคน

ใครที่แนวทางพูดถึง narrowband UVB

NICE ข้อ 1.4.1.1 ปี 2012 ให้เสนอ narrowband UVB ในสะเก็ดเงินชนิดปื้นหรือชนิดเม็ดที่ยาทาอย่างเดียวคุมไม่ได้ ให้ทำสัปดาห์ละ 3 หรือ 2 ครั้งตามที่คนไข้เลือก และบอกว่าการตอบสนองอาจมาเร็วกว่าเมื่อทำสัปดาห์ละ 3 ครั้ง ประโยคนี้เทียบระหว่างความถี่ของแสง ไม่ได้เทียบว่าแสงเร็วกว่ายาทาทุกคน

ข้อ 1.3.1.2 ให้เสนอ phototherapy ยาระบบแบบดั้งเดิม หรือยาที่ปรับภูมิคุ้มกันแบบจำเพาะ พร้อมกันได้เมื่อยาทาอย่างเดียวไม่น่าจะคุมโรค เช่น พื้นที่ผิวมากกว่า 10 เปอร์เซ็นต์ หรืออย่างน้อยระดับปานกลางบน static Physician’s Global Assessment หรือยาทาไม่ได้ผลเช่นโรคที่เล็บ มากกว่า 10 เปอร์เซ็นต์เป็นตัวอย่างของโรคกว้าง ไม่ใช่เส้นเดียวที่อนุญาตให้ขยับการรักษา

หน้า phototherapy ของ AAD ซึ่งเปิดวันเดียวกันและไม่ได้พิมพ์วันทบทวนบนหน้าที่ดึงมา บอกว่างานวิจัยพบว่าแสงหลายแบบใช้ได้กับปื้นหนาดื้อที่เป็นจุดเล็ก สะเก็ดเงินที่มือและเท้าที่เป็นมานาน ปื้นที่คลุมผิวเป็นบริเวณกว้าง เล็บ และหนังศีรษะ คนส่วนใหญ่ที่เป็นสะเก็ดเงินใช้ narrowband UVB ได้ รวมเด็ก คนตั้งครรภ์หรือให้นม คนที่ภูมิคุ้มกันต่ำ หรือมีการติดเชื้อที่ยังเป็นอยู่ ประโยคนี้คนละบรรทัดกับรายการที่ไม่แนะนำด้านล่าง

เลเซอร์ excimer เป็น narrowband UVB ที่ยิงเฉพาะจุด AAD บอกว่าใช้ได้ที่หนังศีรษะ หู รักแร้ ขาหนีบ ก้น ข้อศอก และเข่า เหมาะเมื่อผื่นเป็นหย่อม ไม่ใช่คำสั่งให้ทุกคนที่ผื่นกว้างเข้าตู้ทั้งตัว และก็ไม่ใช่คำสั่งให้คนที่ผื่นกว้างใช้เฉพาะจุดอย่างเดียว

กี่ครั้งต่อสัปดาห์ และกี่สัปดาห์ ไม่มีเลขเดียว

AAD บอกว่าเพื่อให้ได้ผล คนส่วนใหญ่ต้องฉายสัปดาห์ละ 2 หรือ 3 ครั้ง เป็นเวลาหลายสัปดาห์ บางรายสัปดาห์ละ 5 ครั้ง แพทย์มักตรวจหลังได้การรักษาจำนวนหนึ่ง ซึ่งตอนต้นมักเป็น 4 ถึง 6 ครั้ง ตัวเลขนี้คือจังหวะตรวจ ไม่ใช่จำนวนที่รับประกันว่าผื่นจะหาย งานวิจัยที่หน้านั้นอ้างบอกว่าอาการดีขึ้นสม่ำเสมอเมื่อได้แสงสัปดาห์ละ 2 ถึง 5 ครั้ง ถ้าขาดนัดมากกว่าสองครั้งให้บอกแพทย์ และถ้าขาดนัดมาก แสงมักไม่ช่วย

เอกสาร narrowband UVB ของ Leeds Teaching Hospitals เปิด 31 ตุลาคม 2026 เขียนคนละศูนย์ว่ามักมาโรงพยาบาลสัปดาห์ละ 3 ครั้ง ความยาวของคอร์สต่างกันในแต่ละคน ค่าเฉลี่ยของสะเก็ดเงินอยู่ที่เก้าสัปดาห์ คำว่าเฉลี่ยเป็นตัวอย่างของศูนย์นั้น ไม่ใช่สัญญาว่าทุกคนจะครบในเก้าสัปดาห์ ครั้งแรกใช้เวลาจากปฏิกิริยาของผิวต่อแสงทดสอบบนพื้นที่เล็ก อ่านผลที่ 24 ชั่วโมง แล้วค่อยเพิ่มตามปฏิกิริยาของผิว

ระหว่างคอร์ส เอกสาร Leeds บอกว่าต้องใช้ยาทาตามที่แพทย์กำกับ และห้ามอาบแดดหรือใช้เตียงอาบแดด วันที่ฉายให้หลีกเลี่ยงแดดจัดโดยตรง หน้าการรักษาของ AAD บอกแยกว่าการใช้เตียงอาบแดดหรือการไปนอนตากแดดเองทำให้ผิวเสียเช่นผิวไหม้ ซึ่งทำให้สะเก็ดเงินแย่ลงได้ และ UV จากแดดหรือเตียงอาบแดดสะสมอาจสัมพันธ์กับมะเร็งผิวหนัง แสงรักษาจึงทำภายใต้แพทย์ผิว ไม่ใช่การตากแดดที่บ้าน

AAD บอกว่าถ้าแสงในโรงพยาบาลได้ผล แพทย์ผิวอาจสั่งตู้หรืออุปกรณ์มือถือให้ใช้ที่บ้านได้ นั่นเป็นการสั่งของแพทย์ ไม่ใช่ร้านอาบแดด และ NICE บอกว่าไม่ใช้ phototherapy เป็นการรักษาต่อเนื่องเพื่อคุมโรคเป็นประจำ

ผิวไหม้ ตา ยาที่ทำให้ไวแสง และมะเร็งผิวหนัง

AAD บอกว่าหลังฉายแต่ละครั้งผิวควรชมพูหรือแดงเล็กน้อย ซึ่งเป็นสิ่งที่ต้องการ ไม่ใช่ผลข้างเคียง ผลที่เกิดได้ทันทีได้แก่ปฏิกิริยาคล้ายผิวไหม้ แสบเล็กน้อย จุดคล้ำซึ่งพบบ่อยกว่าในผิวสีกลางถึงเข้ม คัน ตุ่มน้ำซึ่งพบน้อย และแผลไหม้ซึ่งพบน้อย ระยะยาวอาจมีกระ ผิวแก่ก่อนวัย และความเสี่ยงมะเร็งผิวหนังที่สูงขึ้น การดูแลของแพทย์ผิวช่วยจัดการผลระยะยาวเหล่านี้

AAD ไม่แนะนำแสงในคนที่เคยเป็น melanoma หรือมะเร็งผิวหนังชนิดอื่น คนที่มีภาวะที่ทำให้เป็นมะเร็งผิวหนังง่ายเช่น Gorlin syndrome หรือ xeroderma pigmentosum คนที่ไวต่อ UV เช่น lupus หรือ porphyria และคนที่ต้องกินยาที่ทำให้ไวต่อ UV เช่น ยาปฏิชีวนะ ยาขับปัสสาวะ และยาต้านเชื้อราบางชนิด ต้องเอารายการยาทั้งหมดไปให้ทีมฉายแสง

Leeds ให้ใส่แว่นหรือกระบังตา ถ้าต้องรักษาหนังตาและไม่ใส่แว่น ต้องหลับตาสนิทตลอดเวลาในตู้ ผู้ชายต้องใส่อุปกรณ์ปกปิดอวัยวะเพศ ถ้าไม่ป้องกันตา เสี่ยงผิวไหม้ที่ตาและต้อกระจกในภายหลัง เอกสารเดียวกันบอกว่า UVB ที่ใช้หลายปีอาจทำให้ผิวแก่และเพิ่มความเสี่ยงมะเร็งผิวหนัง ความเสี่ยงน้อยในช่วงแรกและเพิ่มขึ้นชัดหลังการรักษาประมาณ 500 ครั้ง จึงมักไม่แนะนำให้ทำคอร์สบ่อยกว่าปีละครั้ง ตัวเลข 500 เป็นเกณฑ์สะสมของเอกสารนั้น ไม่ใช่โควตาที่ควรฉายให้ครบ

NICE หน้าคำอธิบายสำหรับประชาชน อัปเดต 1 ตุลาคม 2012 บอกว่า UV ระหว่าง phototherapy เพิ่มความเสี่ยงมะเร็งผิวหนังจึงต้องติดตาม และ PUVA ต้องคุยทางเลือกอื่นก่อน พร้อมอธิบายว่าความเสี่ยงมะเร็งผิวหนังเพิ่มตามจำนวนครั้ง ไม่ได้เสนอ PUVA ให้ทุกคน

AAD บอกว่าอย่าทา salicylic acid ก่อนฉาย เพราะทำให้ UVB ได้ผลน้อยลง Leeds ให้ใช้ครีมที่แพทย์สั่งต่อเนื่อง และห้ามทาเครื่องสำอาง น้ำหอม หรือครีมเปลี่ยนสีผิวก่อนฉาย รวมทั้งห้ามดื่มแอลกอฮอล์ก่อนเข้าตู้

เมื่อไรคุยเรื่องยาระบบหรือ biologic

NICE ข้อ 1.4.1.2 ให้เสนอการรักษาลำดับสองหรือสามเมื่อ narrowband UVB ไม่พอ ทนไม่ได้ โรคกลับเร็ว ซึ่งนิยามว่าความรุนแรงมากกว่าครึ่งหนึ่งของตอนเริ่มภายใน 3 เดือน การเดินทางหรือการลาทำงานทำให้มาฉายลำบาก หรือมีความเสี่ยงมะเร็งผิวหนังสูงเป็นพิเศษ

ข้อ 1.5.2.1 ให้เสนอยาระบบแบบดั้งเดิมเมื่อยาทาคุมไม่ได้ และโรคกระทบร่างกาย จิตใจ หรือสังคมอย่างมีนัย และเข้าอย่างน้อยหนึ่งข้อต่อไปนี้ โรคกว้างเช่นพื้นที่ผิวมากกว่า 10 เปอร์เซ็นต์หรือ PASI มากกว่า 10 หรือโรคเป็นจุดแต่กระทบการทำงานหรือความทุกข์มากเช่นเล็บรุนแรงหรือตำแหน่งที่กระทบชีวิต หรือแสงไม่ได้ผล ใช้ไม่ได้ หรือกลับเร็วตามนิยามข้างต้น การตัดสินนี้อยู่ในสถานพยาบาลเฉพาะทาง ไม่ใช่ตารางให้คิดเองจากรูป

ในคนที่เข้าเกณฑ์นั้น NICE ให้ methotrexate เป็นตัวเลือกแรกของยาระบบแบบดั้งเดิม ยกเว้นบางสถานการณ์ ให้ ciclosporin เป็นตัวเลือกแรกเมื่อต้องการคุมโรคเร็วหรือระยะสั้น เช่น ช่วงกำเริบ เมื่อเป็น palmoplantar pustulosis หรือเมื่อกำลังพิจารณาการตั้งครรภ์ทั้งฝ่ายชายและหญิงและเลี่ยงยาระบบไม่ได้ พิจารณา acitretin ในผู้ใหญ่เมื่อ methotrexate และ ciclosporin ไม่เหมาะสมหรือไม่ได้ผล หน้านี้ไม่ใส่ขนาดยา เพราะขนาดเป็นการตัดสินของแพทย์

AAD ระบุยาที่ออกฤทธิ์ทั้งตัวที่ได้รับอนุมัติสำหรับสะเก็ดเงินว่าได้แก่ apremilast ซึ่งใช้กับปื้นและโรคข้อ cyclosporine สำหรับโรคกว้างหรือที่ทำให้พิการ methotrexate สำหรับโรคที่รุนแรงและทำให้พิการ และ acitretin สำหรับโรคที่รุนแรงโดยไม่กดภูมิคุ้มกัน คนตั้งครรภ์หรือวางแผนตั้งครรภ์ไม่ควรได้ acitretin ระหว่างใช้ methotrexate หน้า AAD บอกว่าไม่ควรดื่มแอลกอฮอล์ NICE แยกอีกประโยคว่าก่อนและระหว่าง methotrexate ให้ประเมินความเสี่ยงตับ รวมการดื่มแอลกอฮอล์ โรคอ้วน และเบาหวาน

ยาปรับภูมิคุ้มกันแบบจำเพาะเริ่มและดูแลโดยแพทย์ผิวที่ชำนาญ NICE technology appraisal สำหรับผู้ใหญ่ที่เป็นปื้น ใช้เมื่อ PASI ตั้งแต่ 10 และ DLQI มากกว่า 10 และยาระบบแบบดั้งเดิมกับแสงไม่ได้ผล หรือใช้ไม่ได้ หรือทนไม่ได้ infliximab อยู่คนละเกณฑ์ คือ PASI ตั้งแต่ 20 และ DLQI มากกว่า 18 สองเส้นนี้ห้ามยุบเป็นเส้นเดียว และไม่ใช่ตัวเลขให้ผู้อ่านคิดจากภาพ ถ้ามีทั้งสะเก็ดเงินและโรคข้อ การเปลี่ยนยาเหล่านี้ต้องคุยกับแพทย์ข้อร่วมด้วย

ห้ามหยุดยาที่แพทย์สั่งเอง รวมถึงสเตียรอยด์ที่กินหรือฉีด การปรับยาเป็นของแพทย์

พื้นที่ผิวไม่ใช่เครื่องวัดเดียว และต้องถามข้อทุกคน

NICE ให้บันทึกพื้นที่ผิว เล็บ และตำแหน่งที่กระทบชีวิตหรือรักษายาก เช่น ใบหน้า หนังศีรษะ ฝ่ามือ ฝ่าเท้า รอยพับ และอวัยวะเพศ แม้พื้นที่ผิวจะไม่สูง ความคัน แสบ และการนอนที่เสีย เป็นส่วนของผลกระทบที่ต้องถาม ข้อ 1.2.1.10 ให้ส่งแพทย์ผิวเมื่อวินิจฉัยไม่ชัด โรคหนักหรือกว้าง ยาทาคุมไม่ได้ ชนิดเม็ดเฉียบพลันที่ต้องใช้แสง เล็บกระทบการทำงานหรือรูปลักษณ์มาก หรือโรคกระทบความเป็นอยู่อย่างมาก

ข้อ 1.2.2.1 ให้ประเมินโรคข้อทุกปีในสะเก็ดเงินทุกชนิด และสำคัญเป็นพิเศษใน 10 ปีแรกหลังเริ่มเป็น ข้อ 1.2.2.2 ให้ใช้เครื่องมือเช่น PEST ในผู้ใหญ่ และบอกว่า PEST ไม่จับโรคข้อแนวแกนหรือปวดหลังจากการอักเสบ เมื่อสงสัยโรคข้อ ให้ส่งแพทย์ข้อ

หน้าอาการของ AAD บอกว่าโรคข้อพบได้มากขึ้นเมื่อสะเก็ดเงินรุนแรง คนส่วนใหญ่เห็นผื่นที่ผิวก่อนข้อหลายปี และบางคนมีข้อก่อนผื่นซึ่งพบน้อยกว่า อาการต้น ๆ ได้แก่ข้อบวมและกดเจ็บโดยเฉพาะนิ้วมือหรือนิ้วเท้า ปวดส้น บวมเหนือส้น และข้อตึงตอนเช้าที่ค่อย ๆ ลดในระหว่างวัน หน้าระบุว่าโรคข้อนี้รักษาแล้วไม่ทำให้โรคสิ้นสุด การรักษาช่วยกันไม่ให้แย่ลงจนพิการ เล็บบนหน้านั้นเป็นสัญญาณของสะเก็ดเงินที่ผิว ซึ่งพบในประมาณครึ่งหนึ่งของคนที่เป็นชนิดปื้น เป็นตัวเลขของกลุ่ม ไม่ใช่เครื่องวินิจฉัยโรคข้อ

ชนิดปื้นพบในประมาณร้อยละ 80 ถึง 90 ของคนที่เป็นสะเก็ดเงิน เป็นตัวเลขของกลุ่ม ไม่ใช่ชนิดของผื่นในรูปเดียว บนผิวสีเข้ม AAD บอกว่าปื้นมักหนากว่าและขุยมากกว่า และ NICE บอกว่าสีแดงอาจถูกประเมินต่ำในผิว Fitzpatrick ชนิด 5 และ 6

ยาทา แสง ยาระบบ และ biologic

สถานการณ์แล้วควรถามอะไรต่อ

รายการที่ควรตอบให้แพทย์

1. ผื่นเป็นมากี่เดือนหรือกี่ปี
2. พื้นที่ผิวที่เป็นประมาณเท่าใด
3. มีที่หนังศีรษะ อวัยวะเพศ ฝ่ามือ หรือฝ่าเท้าหรือไม่
4. คันมากเพียงใด
5. แสบหรือเจ็บมากเพียงใด
6. รบกวนการนอนหรือไม่
7. ใช้ยาทาสเตียรอยด์ตัวใด
8. ใช้นานเท่าใด และมีการเว้นช่วงหรือไม่
9. ใช้ยาทากลุ่มวิตามินดีหรือไม่
10. ใช้ยากินหรือยาฉีดตัวใด
11. การรักษาเดิมได้ผลอย่างไร
12. เคยฉาย UVB หรือไม่
13. เคยผิวไหม้รุนแรงหรือไม่
14. มีประวัติมะเร็งผิวหนังหรือไม่
15. ใช้ยาที่ทำให้ไวต่อแสงหรือไม่
16. เหมาะกับ narrowband UVB หรือไม่
17. แสงเฉพาะจุดเหมาะกว่าหรือไม่
18. ถ้าฉาย ควรวางสัปดาห์ละกี่ครั้ง
19. จะนัดประเมินหลังประมาณกี่ครั้ง
20. ต้องใช้ยาทาร่วมหรือไม่ และตัวใดห้ามทาก่อนเข้าตู้
21. ถ้า UVB ไม่พอ ขั้นต่อไปคืออะไร
22. เข้าเกณฑ์ยาระบบหรือไม่
23. เข้าเกณฑ์ยาปรับภูมิคุ้มกันแบบจำเพาะหรือไม่
24. ต้องตรวจเลือดก่อนยาระบบหรือไม่
25. มีเหตุให้คิดถึงโรคข้อหรือไม่
26. มีปวดข้อหรือข้อตึงตอนเช้าหรือไม่
27. ควรใช้ DLQI หรือไม่
28. จะติดตามความเสี่ยงมะเร็งผิวหนังอย่างไร
29. อาการแบบใดต้องกลับก่อนนัด

สิ่งที่ควรพกไป

• รูปตอนผื่นมากที่สุดและรูปหลังใช้ยา
• รายชื่อยาทา ยากิน และระยะเวลาที่ใช้ รวมผลข้างเคียง
• ความคัน ความแสบ และการนอน
• อาการข้อและการเปลี่ยนแปลงของเล็บ
• ประวัติฉายแสงและประวัติมะเร็งผิวหนัง
• รายการยาทุกตัว รวมยาที่อาจทำให้ไวแสง
• การสูบบุหรี่ การดื่มแอลกอฮอล์ และการติดเชื้อช่วงที่ผื่นกำเริบ ถ้ามี
• ผลเลือดเดิม ถ้ามี

กลไกที่อธิบายโดยผู้เขียน

ผศ.ดร.นรวิชญ์ ราษฎร์พิบูลย์ เรียงจากแหล่งที่เปิดว่าสะเก็ดเงินมีการอักเสบของผิวและเซลล์ผิวแบ่งเร็ว ยาทาลดการอักเสบเฉพาะจุด แสง UVB ที่ควบคุมได้ชะลอเซลล์ที่แบ่งเร็วและลดการอักเสบ ส่วนยาที่ออกฤทธิ์ทั้งตัวใช้เมื่อโรคกว้าง กระทบชีวิต หรือแสงไม่พอ การเลือกจึงดูพื้นที่ ตำแหน่ง คุณภาพชีวิต โรคข้อ และผลของการรักษาเดิม ไม่ได้เรียงว่าแสงเร็วกว่ายาทาในทุกคน

แหล่งที่เปิดในรอบนี้

• American Academy of Dermatology การวินิจฉัยและการรักษา อัปเดต 22 พฤษภาคม 2026
• American Academy of Dermatology phototherapy เปิด 31 ตุลาคม 2026
• American Academy of Dermatology อาการ เปิด 31 ตุลาคม 2026
• NICE CG153 คำแนะนำ เปิด 31 ตุลาคม 2026 ข้อความ phototherapy ลงปี 2012
• NICE คำอธิบาย phototherapy สำหรับประชาชน อัปเดต 1 ตุลาคม 2012
• Leeds Teaching Hospitals narrowband UVB เปิด 31 ตุลาคม 2026

คำถามที่พบบ่อย

การฉายแสงสะเก็ดเงินคืออะไร

AAD อธิบายว่าเป็นแสงชนิดที่แพทย์ผิวสั่ง เพื่อชะลอเซลล์ผิวที่แบ่งเร็ว ลดภูมิคุ้มกันที่ทำงานเกิน ลดการอักเสบ และลดอาการคัน ไม่ใช่การตากแดดเอง

Narrowband UVB คืออะไร

Leeds อธิบายว่าเป็นช่วงคลื่น UVB ที่เจาะจง ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของรังสีจากดวงอาทิตย์ แต่ทำในโรงพยาบาลภายใต้การดูแล และปรับเวลาจากปฏิกิริยาของผิว

UVB ต่างจาก UVA อย่างไรในหน้านี้

UVB ทั้งแบบ narrowband และ broadband เป็นแสงที่ AAD ให้ยืนในตู้หรือใช้แหล่งแสงผ่านผิว PUVA เป็นอีกแบบที่ให้ยา psoralen แล้วตามด้วย UVA และไม่ได้เสนอให้ทุกคน

ฉายแสงหายเร็วกว่ายาทาหรือไม่

ไม่มีแหล่งที่เปิดไว้บอกว่าเร็วกว่าทุกคน NICE บอกเพียงว่าในคนที่ได้ narrowband UVB การตอบสนองอาจมาเร็วกว่าเมื่อทำสัปดาห์ละ 3 ครั้งเทียบกับสัปดาห์ละ 2 ครั้ง

ต้องฉายกี่ครั้งถึงจะดีขึ้น

ไม่มีเลขที่รับประกัน AAD ให้ตรวจช่วงต้นหลังประมาณ 4 ถึง 6 ครั้ง ซึ่งเป็นจังหวะตรวจ ไม่ใช่จุดที่ผื่นต้องหาย Leeds ใช้ค่าเฉลี่ยเก้าสัปดาห์ของศูนย์นั้นเป็นตัวอย่าง

ต้องไปสัปดาห์ละกี่ครั้ง

AAD บอกว่าคนส่วนใหญ่สัปดาห์ละ 2 หรือ 3 ครั้ง และบางราย 5 ครั้ง Leeds มักใช้ 3 ครั้ง NICE ให้เลือก 3 หรือ 2 ครั้ง สามประโยคนี้ห้ามยุบเป็นตารางเดียว

ฉายแสงแล้วโรคจบหรือไม่

ไม่จบ NICE บอกว่าไม่ใช้ phototherapy เป็นการคุมโรคต่อเนื่องเป็นประจำ และบอกว่าหลังหยุดยาทา คนส่วนใหญ่กลับเป็นซ้ำ

ผื่นกลับมาได้หรือไม่

ได้ NICE นิยามการกลับเร็วหลังจบแสงว่าความรุนแรงมากกว่าครึ่งหนึ่งของตอนเริ่มภายใน 3 เดือน ซึ่งเป็นเหตุให้คุยการรักษาลำดับถัดไป

ระหว่างฉายยังทายาได้หรือไม่

ได้ตามที่แพทย์สั่ง Leeds ให้ใช้ยาทาต่อเนื่อง AAD ห้ามทา salicylic acid ก่อนเข้าตู้เพราะทำให้ UVB ได้ผลน้อยลง

ฉายแสงแล้วผิวแดงแปลว่าพังหรือไม่

AAD บอกว่าผิวชมพูหรือแดงเล็กน้อยหลังแต่ละครั้งเป็นสิ่งที่ต้องการ ถ้าแดงมาก เจ็บมาก หรือไหม้ ให้ติดต่อทีมที่ฉาย ไม่ใช่เพิ่มเวลาเอง

เสี่ยงมะเร็งผิวหนังหรือไม่

มีเหตุให้ติดตาม AAD ระบุความเสี่ยงที่สูงขึ้นในผลระยะยาว Leeds บอกว่าความเสี่ยงเพิ่มขึ้นชัดหลังการรักษาประมาณ 500 ครั้ง และ NICE ให้คุยความเสี่ยงนี้ก่อน PUVA

ใช้แดดหรือเตียงอาบแดดแทนได้หรือไม่

ไม่ได้ AAD บอกว่าการตากแดดเองหรือเตียงอาบแดดทำให้ผิวไหม้และทำให้สะเก็ดเงินแย่ลงได้ Leeds ห้ามอาบแดดและห้ามใช้เตียงอาบแดดระหว่างคอร์ส

ผิวเข้มฉาย UVB ได้หรือไม่

AAD บอกว่าคนส่วนใหญ่ใช้ narrowband UVB ได้ จุดคล้ำหลังฉายพบบ่อยกว่าในผิวสีกลางถึงเข้ม และ NICE บอกว่าสีแดงอาจถูกประเมินต่ำในผิวชนิด 5 และ 6 ขนาดแสงจึงเริ่มจากทดสอบผิว ไม่ใช่จากสีผิวที่เดาเอง

ใครไม่ควรฉายแสง

AAD ไม่แนะนำในคนที่เคยเป็นมะเร็งผิวหนัง รวม melanoma คนที่ไวต่อ UV เช่น lupus หรือ porphyria และคนที่กินยาซึ่งทำให้ไวต่อ UV รายการนี้ไม่ตัดเด็ก คนตั้งครรภ์ หรือคนที่ภูมิคุ้มกันต่ำออกจากประโยคที่ว่าคนส่วนใหญ่ใช้ได้ สองประโยคอยู่คนละที่

ถ้า UVB ไม่พอทำอะไรต่อ

NICE ให้คุยการรักษาลำดับสองหรือสาม รวมยาระบบเมื่อแสงไม่พอ ทนไม่ได้ กลับเร็ว มาฉายลำบาก หรือความเสี่ยงมะเร็งผิวหนังสูง

เมื่อไรควรใช้ยากิน

เมื่อเข้าเกณฑ์ของ NICE ทั้งสามส่วน คือยาทาคุมไม่ได้ กระทบชีวิต และโรคกว้างหรือเป็นจุดที่กระทบมากหรือแสงใช้ไม่ได้ การเริ่มยาอยู่ในสถานพยาบาลเฉพาะทาง

เมื่อไรควรใช้ biologic

เมื่อแพทย์ผิวที่ชำนาญเห็นว่าเข้าเกณฑ์ของ NICE สำหรับผู้ใหญ่ เช่น PASI ตั้งแต่ 10 และ DLQI มากกว่า 10 หลังแสงและยาระบบแบบดั้งเดิมไม่ได้ผล infliximab ใช้เส้น PASI และ DLQI ที่สูงกว่า ห้ามคิดเองจากรูป

สะเก็ดเงินกับข้ออักเสบเกี่ยวกันอย่างไร

NICE ให้ประเมินโรคข้อทุกปี และส่งแพทย์ข้อเมื่อสงสัย AAD บอกอาการต้น ๆ ที่ข้อนิ้ว ส้น และข้อตึงตอนเช้า เล็บที่เปลี่ยนไม่ใช่ชื่อโรคข้อ

สองเดือนแล้วยังคันแปลว่ายาผิดหรือไม่

ยังสรุปไม่ได้ NICE ให้ทบทวนยาทาที่ 4 สัปดาห์ถ้าไม่ดีขึ้น จึงควรถามความรุนแรง การใช้ยา และขั้นถัดไป ไม่ใช่สรุปว่าแสงต้องเร็วกว่า

อาการแบบใดต้องโทร 1669

เมื่อยังไม่ได้อยู่ในโรงพยาบาล และผิวเกือบทั้งตัวแดงหรือมีตุ่มหนองทั่วตัวพร้อมกับป่วยมาก มีไข้ หนาวสั่น ชีพจรเร็ว หรือคุมความอบอุ่นไม่ได้ ผื่นคันแสบอย่างเดียวไม่ใช่สายนี้

ข้อจำกัดของหน้านี้

หน้านี้สรุปแหล่งที่เปิดไว้เพื่อเตรียมคำถามก่อนพบแพทย์ผิว ไม่ได้จัดระดับโรคจากรูป ไม่ได้ให้ตากแดดหรือใช้เตียงอาบแดดแทนการฉายแสง และไม่ได้ให้เริ่มหรือหยุดยาเอง ถ้ามีอาการในรายการฉุกเฉินและยังไม่ได้อยู่ในโรงพยาบาล ให้โทร 1669